เงินเกษียณไม่ใช่แค่เก็บให้พอ แต่ต้องพอใช้ทั้งชีวิต

บทความก่อนหน้า เราได้ชวนทุกคนสำรวจสถานะการเงินของตัวเอง ทั้งทรัพย์สิน หนี้สิน และเงินออมที่มีอยู่ คำถามต่อมาที่หลายคนมักสงสัยคือ
"แล้วเงินที่มีอยู่ จะเพียงพอสำหรับชีวิตหลังเกษียณหรือไม่?"
หลายคนพยายามหาคำตอบจากตัวเลข เช่น ต้องมีเงิน 5 ล้านบาท 10 ล้านบาท หรือ 20 ล้านบาท แต่ในความเป็นจริง การวางแผนเกษียณไม่ได้มีสูตรสำเร็จที่ใช้ได้กับทุกคน เพราะการเกษียณไม่ใช่การแข่งขันว่าใครมีเงินมากกว่า แต่เป็นการวางแผนให้เงินที่มี สามารถดูแลค่าใช้จ่ายของเราไปได้ตลอดช่วงชีวิตหลังการทำงาน
เงินเกษียณ คือการสร้างรายได้ให้ตัวเองในวันที่หยุดทำงาน
ในวัยทำงาน เรามีเงินเดือนเข้าบัญชีทุกเดือน แต่เมื่อเกษียณ รายได้ประจำเหล่านั้นอาจหายไป ขณะที่ค่าใช้จ่ายในชีวิตยังคงอยู่ ไม่ว่าจะเป็นค่าอาหาร ค่าสาธารณูปโภค ค่าเดินทาง ค่ารักษาพยาบาล หรือค่าใช้จ่ายสำหรับครอบครัว
ลองนึกภาพว่าหลังเกษียณ เราต้องจ่ายค่าใช้จ่ายเดือนละ 40,000 บาท เท่ากับปีละ 480,000 บาท หากใช้ชีวิตหลังเกษียณอีก 25 ปี จะต้องใช้เงินประมาณ 12 ล้านบาท โดยยังไม่รวมผลกระทบจากเงินเฟ้อ นี่จึงเป็นเหตุผลว่า การวางแผนเกษียณไม่ใช่การตั้งเป้าว่าจะมีเงินกี่ล้านบาท แต่ต้องคิดว่าเงินก้อนนั้น จะสามารถสร้างกระแสเงินสดสำหรับใช้จ่ายในแต่ละเดือนได้หรือไม่
ค่าใช้จ่ายหลังเกษียณอาจไม่ได้น้อยลงอย่างที่คิด
หลายคนเชื่อว่า เมื่อหยุดทำงาน ค่าใช้จ่ายก็น่าจะลดลง แต่ในความเป็นจริง ค่าใช้จ่ายบางรายการอาจลดลง ขณะที่บางรายการกลับเพิ่มขึ้น ตัวอย่างเช่น ค่าเดินทางไปทำงานหรือค่าใช้จ่ายด้านการแต่งกายอาจลดลง แต่ค่าใช้จ่ายด้านสุขภาพ การดูแลตัวเอง หรือกิจกรรมยามว่างอาจเพิ่มขึ้นตามอายุ ดังนั้น การประเมินเงินเกษียณควรเริ่มจากการสำรวจว่า เราอยากใช้ชีวิตแบบไหนหลังเกษียณ มากกว่าการใช้ตัวเลขมาตรฐานของคนอื่น
เงินเฟ้อ คือความเสี่ยงที่มองไม่เห็น
อีกเรื่องที่หลายคนมักมองข้ามคือ เงินเฟ้อ
หากวันนี้ใช้เงินเดือนละ 40,000 บาท อีก 20 ปีข้างหน้า ค่าใช้จ่ายสำหรับการใช้ชีวิตแบบเดิมอาจสูงกว่านี้มาก การวางแผนเกษียณจึงไม่ใช่แค่การสะสมเงิน แต่ต้องทำให้เงินเติบโตได้ในระยะยาว การฝากเงินเพียงอย่างเดียวอาจช่วยรักษาเงินต้น แต่ไม่สามารถรับมือกับค่าครองชีพที่เพิ่มขึ้นได้เสมอไป การออมและการลงทุนจึงเป็นเครื่องมือที่ช่วยให้เงินเกษียณมีโอกาสเติบโตและรักษากำลังซื้อในอนาคต
อย่ามองแค่วันที่เกษียณ แต่มองไปถึงวันที่ใช้เงิน
หลายคนให้ความสำคัญกับการสะสมเงินจนถึงวันเกษียณ แต่กลับลืมวางแผนสำหรับช่วงเวลาหลังจากนั้น ต่อให้มีเงินเก็บจำนวนมาก หากใช้จ่ายโดยไม่มีแผน หรือถอนเงินเร็วเกินไป เงินก้อนนั้นก็อาจหมดเร็วกว่าที่คาดไว้ ในทางกลับกัน บางคนระมัดระวังมากจนไม่กล้าใช้เงินที่ตัวเองเก็บมาตลอดชีวิต ไม่กล้าเดินทาง ไม่กล้าทำกิจกรรมที่ชอบ เพราะกลัวเงินไม่พอ การวางแผนเกษียณที่ดีจึงไม่ใช่การใช้เงินให้น้อยที่สุด แต่เป็นการบริหารเงินให้เหมาะสม เพื่อให้สามารถใช้ชีวิตในแบบที่ต้องการได้อย่างมั่นใจ
การวางแผนเกษียณ คือการบริหาร 3 เรื่องไปพร้อมกัน
หากสรุปให้เข้าใจง่าย การทำให้เงินเกษียณอยู่กับเราได้ตลอดชีวิต มีองค์ประกอบสำคัญ 3 เรื่อง
เรื่องแรก คือการสะสมเงินให้เพียงพอกับเป้าหมายการใช้ชีวิต
เรื่องที่สอง คือการทำให้เงินเติบโต เพื่อรับมือกับเงินเฟ้อและค่าครองชีพที่เพิ่มขึ้น
และเรื่องสุดท้าย คือการวางแผนใช้จ่ายหลังเกษียณอย่างเหมาะสม เพื่อไม่ให้เงินหมดเร็วจนเกินไป
ทั้งสามเรื่องนี้เชื่อมโยงกัน หากขาดเรื่องใดเรื่องหนึ่ง แผนเกษียณก็อาจไม่เป็นไปตามที่ตั้งใจไว้
สรุป
บทความก่อนหน้า เราได้สำรวจว่า วันนี้เรามีสถานะการเงินอย่างไร ส่วนบทความนี้ ชวนให้มองต่อว่า เงินที่มี จะสามารถดูแลเราไปได้ตลอดชีวิตหรือไม่ เพราะการวางแผนเกษียณ ไม่ใช่แค่การเก็บเงินให้ได้จำนวนหนึ่ง แต่คือการทำให้เงินที่สะสมไว้ สามารถรองรับค่าใช้จ่ายและคุณภาพชีวิตที่เราต้องการในระยะยาว ก่อนจะถามว่าต้องมีเงินเกษียณกี่ล้านบาท อาจต้องตอบคำถามให้ได้ก่อนว่า หลังเกษียณเราอยากใช้ชีวิตแบบไหน และต้องใช้เงินเท่าไรสำหรับชีวิตในแบบนั้น
เขียนและเรียบเรียงโดย อาจารย์ทอมมี่ (พิเชฐ เจียรมณีทวีสิน)
FSA, FIA, FRM, FSAT, MBA, MScFE (Hons), B.Eng (Hons)
อดีตนายกสมาคมนักคณิตศาสตร์ประกันภัยแห่งประเทศไทย และอาจารย์บรรยายด้านการคำนวณผลประโยชน์พนักงานด้วยหลักคณิตศาสตร์ประกันภัย ตามมาตรฐานบัญชี ฉบับที่ 19 TAS19 IAS19
ขอสงวนสิทธิ์ของเนื้อหาในบทความ ไม่ให้นำไปใช้แสวงหาผลประโยชน์ใด ๆ ในเชิงพาณิชย์ นอกจากจะได้รับอนุญาตจากทางบริษัท ABS เท่านั้น



ความคิดเห็น